1. Muammo: Berilgan o‘lchamlar bo‘yicha bo‘yalgan yuzni hisoblash formulasini topish.
2. Formulani chiqarish uchun, avvalo, to‘g‘ri to‘rtburchakning yuzini hisoblash formulasi: $$S = uzunlik \times kenglik$$.
3. 8-rasmga ko‘ra, to‘g‘ri to‘rtburchakning o‘lchamlari $a$, $b$, $c$ bilan berilgan. Bo‘yalgan yuzni topish uchun, kichik to‘g‘ri to‘rtburchaklar yuzlarini yig‘amiz yoki katta to‘g‘ri to‘rtburchak yuzidan kichik qismlarni ayiramiz.
4. Tenglikni tekshirish: $$2bc + 2c(a - 2c) = 2ac + 2c(b - 2c)$$.
5. Bu tenglikni shakl yordamida ko‘rsatish uchun, har ikki tomonning ifodalarini geometrik shakllarga ajratamiz va tengligini ko‘rsatamiz.
6. Shtrixlangan yuzni ikkita to‘g‘ri to‘rtburchak yuzlarining ayirmasi sifatida tasvirlash: $$ab - (b - 2c)(a - 2c)$$.
7. Bu ifodani ochamiz:
$$ab - (b - 2c)(a - 2c) = ab - [ab - 2ac - 2bc + 4c^2] = ab - ab + 2ac + 2bc - 4c^2 = 2ac + 2bc - 4c^2$$.
8. Chap va o‘ng tomonlarni tenglashtiramiz:
$$2ac + 2bc - 4c^2 = 2ac + 2c(b - 2c)$$.
9. Demak, tenglik isbotlandi.
10. Keyingi tengliklar:
(1) $$(a + b)(c + d) = ac + bc + ad + bd$$
Bu distributivlik qoidasi bo‘lib, har bir qo‘shuvchini ko‘paytirib yig‘ish orqali hosil bo‘ladi.
(2) $$(a + b)(c - d) = ac + bc - ad - bd$$
Bu ham distributivlik, faqat ikkinchi qavs ichidagi minus belgisi sabab ayrim qo‘shuvchilar minusga aylanadi.
(3) $$(a + b + c)(d + l) = ad + bd + cd + al + bl + cl$$
Bu ko‘paytirishning kengaytirilgan shakli, har bir elementni ko‘paytirib yig‘ish.
11. Geometrik sharh: har bir tenglikda ko‘paytma ifodasi maydon yoki uzunlik-kenglik ko‘paytmasi sifatida ko‘riladi va distributivlik yordamida maydonlar yig‘indisi yoki ayirmasi sifatida ifodalanadi.
12. Mos shakllar chizilgan bo‘lib, ular yordamida har bir tenglikning to‘g‘riligini ko‘rish mumkin.
Javoblar:
- Bo‘yalgan yuz formulasi: $$2bc + 2c(a - 2c) = 2ac + 2c(b - 2c)$$.
- Shtrixlangan yuz ifodasi: $$ab - (b - 2c)(a - 2c) = 2ac + 2c(b - 2c)$$.
- Tengliklar:
1) $$(a + b)(c + d) = ac + bc + ad + bd$$
2) $$(a + b)(c - d) = ac + bc - ad - bd$$
3) $$(a + b + c)(d + l) = ad + bd + cd + al + bl + cl$$
Yuz Hisoblash
Step-by-step solutions with LaTeX - clean, fast, and student-friendly.